Evlilikte Şiddet, eşlerden birinin diğerini kontrol etmek, cezalandırmak ya da güç kurmak amacıyla uyguladığı her türlü zarar verici davranıştır. Sadece fiziksel değil, psikolojik, ekonomik, cinsel ve dijital boyutları da vardır. Psikoloji ve sosyal bilimler açısından önemli bir halk sağlığı ve insan hakları sorunudur.
- Evlilikte Şiddet Türleri 🔴 Fiziksel Şiddet
Vurma, itme, tokat atma, boğaz sıkma
Yaralama, silah veya eşya kullanma
🔴 Psikolojik (Duygusal) Şiddet
Hakaret, aşağılama, tehdit
Sürekli eleştirme, küçümseme
Korkutma, izolasyon (aile–arkadaşlardan koparma)
Gaslighting (kişinin algısını sorgulatma)
🔴 Ekonomik Şiddet
Çalışmayı engelleme
Paraya erişimi kısıtlama
Gelire el koyma, hesap sormadan harcama
🔴 Cinsel Şiddet
Rıza olmadan cinsel ilişki
Zorlama, baskı, tehdit
Cinsel aşağılamalar
🔴 Dijital Şiddet (Yeni Nesil)
Telefonu kontrol etme
Sosyal medya şifrelerini isteme
Sürekli mesaj/konum takibi
- Psikolojik Açıdan Şiddetin Temel Nedenleri
Güç ve kontrol ihtiyacı
Öğrenilmiş şiddet (şiddetin normalleştirildiği aile ortamları)
Düşük benlik saygısı
Öfke kontrol sorunları
Kişilik bozuklukları (özellikle narsistik, antisosyal özellikler)
Alkol ve madde kullanımı (neden değil, risk artırıcıdır)
- Şiddet Döngüsü (Çok Önemli)
Evlilikte şiddet genellikle döngüsel ilerler:
Gerilim birikimi (öfke, huzursuzluk)
Şiddet patlaması
Pişmanlık & balayı dönemi (“Bir daha olmayacak”)
Bu döngü zamanla daha sık ve daha ağır hale gelir.
- Şiddetin Sonuçları Mağdur Üzerindeki Etkiler:
Depresyon, anksiyete, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB)
Özgüven kaybı, suçluluk duygusu
Sosyal izolasyon
Fiziksel sağlık sorunları
Çocuklar Üzerindeki Etkiler:
Davranış problemleri
Kaygı, korku, akademik düşüş
İleride şiddeti normalleştirme riski
- Önemli Gerçekler
Şiddetin hiçbir gerekçesi yoktur
“Sinirliydi”, “alkollüydü”, “beni seviyordu” mazeret değildir
Şiddet sevgi değildir
Şiddet zamanla kendiliğinden geçmez
- Ne Yapılabilir? (Psikolojik ve Hukuki Perspektif)
Güvenlik önceliklidir
Psikolojik destek alınmalıdır
Çift terapisi şiddet varsa tek başına yeterli değildir
Bireysel terapi ve destek mekanizmaları önemlidir
Hukuki haklar bilinmeli ve kullanılmalıdır
- Türkiye’de Destek Mekanizmaları
Alo 183 (Sosyal destek hattı)
155 / 156 / 112 (Acil durumlarda)
ŞÖNİM (Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri)
Baroların adli yardım birimleri
