Teşhircilik (Exhibitionism), klinik psikolojide parafilik bozukluklar arasında yer alan bir durumdur.Teşhircilik, kişinin rızası olmayan yabancılara (çoğunlukla karşı cinsten) cinsel organlarını gösterme dürtüsüyle cinsel uyarılma yaşadığı bir parafilidir.

DSM-5’e göre tanı konulabilmesi için:

En az 6 ay sürmesi

Kişide yoğun cinsel dürtü, fantezi veya davranış bulunması

Kişinin bu dürtülerden rahatsızlık duyması ya da başkalarına zarar verme riski taşıması gerekir

⚠️ Not: Her teşhir davranışı teşhircilik bozukluğu anlamına gelmez. Tanı için klinik değerlendirme şarttır.

1. Klinik Bulgular (Belirtiler) Davranışsal Bulgular

Tanımadığı kişilere cinsel organını gösterme

Davranış öncesi yoğun gerginlik, sonrası geçici rahatlama

Mastürbasyonun sıklıkla eşlik etmesi

Yakalanma riskine rağmen davranışı tekrarlama

Psikolojik Bulgular

Dürtü kontrolünde zorluk

Suçluluk, utanç veya pişmanlık

Kaygı bozuklukları veya depresyon eşliği

Empati eksikliği veya başkasının tepkisini önemsememe

Sosyal Bulgular

Hukuki sorunlar

Sosyal ilişkilerde bozulma

İş ve aile yaşamında sorunlar

1. Olası Nedenler

Teşhircilik tek bir nedene bağlı değildir, çok faktörlüdür:

Çocuklukta cinsel travma veya ihmal

Cinsel gelişim sorunları

Dürtü kontrol bozuklukları

Düşük benlik saygısı

Beynin frontal lob işlevlerinde zayıflık (kontrol mekanizmaları)

Öğrenilmiş davranışlar ve pekiştirme

1. Tedavi Yöntemleri 1️⃣ Psikoterapi (Temel Tedavi)

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) en etkili yöntemdir:

Dürtü kontrolü geliştirme

Yanlış inançları düzeltme

Riskli durumları tanıma

Alternatif davranışlar geliştirme

2️⃣ İlaç Tedavisi (Gerekli Durumlarda)

Psikiyatrist tarafından uygulanır:

SSRI’lar (dürtü ve obsesif düşünceleri azaltır)

Anti-androjenler (ağır vakalarda cinsel dürtüyü baskılar)

3️⃣ Destekleyici Yaklaşımlar

Grup terapileri

Sosyal beceri eğitimi

Stres ve öfke yönetimi

1. Prognoz (Gidişat)

Erken tanı ve düzenli tedaviyle kontrol altına alınabilir

Tedavi edilmezse tekrarlayıcı ve hukuki sonuçları ağır olabilir

Kişinin tedaviye gönüllü olması başarıyı artırır

1. Ne Zaman Yardım Alınmalı?

Dürtüler kontrol edilemiyorsa

Kişi başkalarına zarar verme riski taşıyorsa

Hukuki sorunlar başlamışsa

Kişi davranışlarından rahatsızlık duyuyorsa Aşağıdakilerin en az 6 ay süresince var olması gerekir:

Kişinin, rızası olmayan bir yabancıya cinsel organlarını gösterme eylemiyle ilgili

Yoğun ve yineleyici cinsel fanteziler

Cinsel dürtüler

Davranışlar

Bu durum kişide cinsel uyarılmaya yol açar.

👉 Psikiyatrist veya klinik psikolog başvurusu önerilir.